Milyonlarca araç sahibinin kaderini değiştirecek, ulaştırma ve dijital dönüşüm tarihinin en büyük adımlarından biri Ankara’da atıldı.
Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nda düzenlenen resmi törenle, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve ihaleyi kazanan MOİ Ortak Girişim Grubu’nun kurduğu TURKA Araç Muayene İstasyonları A.Ş. arasında 20 yıllık imtiyaz sözleşmesi resmen imzalandı. Turka, 15 Ağustos 2027’den itibaren Türkiye genelinde araç muayene hizmetlerini 20 yıl süreyle yürütecek.
Türk, İspanyol ve Arjantinli yatırımcıların güçlü finansmanıyla hayata geçen proje, Avrupa ölçeğinde de yılın en dikkat çekici altyapı yatırımı olarak kayıtlara geçti.
HAZİNE’YE 1,72 MİLYAR DOLAR PEŞİN ÖDEME
Yaklaşık 3 milyar dolarlık yatırım programı kapsamında kurulacak yeni nesil araç muayene altyapısı için işletme hakkı bedeli olarak 1,72 milyar dolar Hazine’ye peşin ödeme gerçekleştirildi. Sözleşme süresi boyunca elde edilecek gelirlerin yaklaşık yüzde 65’i de kamuya aktarılacak.
Ankara’da Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nda düzenlenen imza törenine, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcıları Osman Boyraz ve Ahmet Hamdi Atalay, Özelleştirme İdaresi Başkanı Bekir Emre Haykır, Turka Yönetim Kurulu Başkanı Halis Ezer ve İspanya Ankara Büyükelçisi Cristina Latorre Sancho katıldı.
103 MOBİL ARAÇ MUAYENE İSTASYONU KURULACAK
Türkiye’de trafiğe kayıtlı araç sayısı 34,5 milyona ulaşırken yıllık araç muayene sayısı tekrarlanan işlemlerle 16 milyona yaklaşıyor. Her yıl 1 milyondan fazla yeni aracın trafiğe katıldığı pazarda yeni altyapı, artan talebi karşılayacak kapasiteyle planlandı. Tamamı özel sektör tarafından finanse edilecek yatırım programı kapsamında 81 ilde 249 sabit, 103 mobil araç muayene istasyonu ve 900 muayene hattı kurulacak.
Şartnamede 75 olarak öngörülen mobil istasyon sayısı, hizmete erişimi artırmak amacıyla ilk aşamada 103’e çıkarıldı. Mobil istasyon sayısı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının değerlendirmeleri ve sahadaki ihtiyaçlar doğrultusunda gelecek dönemde artırılabilecek.
YAPAY ZEKALI OTOMASYON
Yeni dönemde araç muayene süreçleri yapay zeka destekli görüntü işleme, çok noktalı kamera altyapısı ve lazer tarama teknolojileriyle desteklenecek. Randevu, bilgilendirme ve sonuç görüntüleme süreçleri dijital kanallar üzerinden yürütülürken, manuel işlemler en aza indirilecek. Bu sayede daha hızlı, güvenilir ve verimli bir hizmet altyapısı oluşturulması hedefleniyor.
FİNANSMAN KAPATILDI
Turka Yönetim Kurulu Başkanı Halis Ezer, toplantıda yaptığı konuşmada, Türkiye Yüzyılı’na ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın işaret ettiği vizyona yakışır yeni nesil muayene merkezlerini Türkiye’ye kazandıracaklarını belirtti.
Vatandaşların memnuniyetini merkeze alan, hızlı, güvenilir ve şeffaf hizmet anlayışıyla çalışacaklarını aktaran Ezer, “Türkiye’nin büyüyen araç parkına uygun, teknolojik altyapısı güçlü ve hizmet kapasitesi yüksek, uluslararası standartlarda, sürdürülebilir ve geleceğin mobilite ihtiyaçlarına cevap veren bir sistem kurmayı planlıyoruz. Hedefimiz, 15 Ağustos 2027 itibarıyla yeni sistemi planlanan takvim doğrultusunda hizmete almak” dedi.
Ezer, sürecin baştan sona planlandığı gibi ilerlediğine değinerek, “Önümüzde 90 günlük yasal bir ödeme süresi vardı. Bu süreyi beklemeden yükümlülüğümüzü hemen yerine getirdik ve sözleşmeyi imzaladığımız gün finansmanımızı da kapattık. Taahhüt ettiğimiz tüm istasyonları zamanında tamamlayarak hizmete sunacağız” diye konuştu.
Projenin tüm aşamalarının Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğünün sevk ve idaresinde, bakanlığın denetim ve kontrolü altında yürütüleceğini kaydeden Ezer, sözleşmeye kadar geçen dönemde saha hazırlıklarının kesintisiz sürdüğünü vurguladı. Ezer, istasyonların planlanan takvim doğrultusunda sisteme katılacağını ve yeni nesil araç muayene istasyonu konseptinin kısa süre içinde hizmete alınacak örnek istasyonda ilk kez kamuoyuna tanıtılacağını söyledi.
İSTASYON SAYISI 352’YE ÇIKIYOR
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, törende yaptığı konuşmada, ihaleye hazırlanan Türk İspanyol ve Arjantin firmalarının ciddi bir finansman ve hazırlık süreçleri olduğunu söyledi.
Araç sayısı ve teknolojisi arttıkça kişisel becerilerin yetersiz kaldığını dile getiren Uraloğlu, 2000’li yıllarda başlattıkları süreçle 2007’de modern araç muayene istasyonlarını Türkiye’ye kazandırdıklarını anımsattı. Türkiye’de 2002’de 8,5 milyon araç olduğunu belirten Uraloğlu, bugün yollarda 34,5 milyon aracın dolaştığını ve şu andaki işletmeci firmanın modern şartlarda 210 milyon araç muayenesi gerçekleştirdiğini ifade etti.
Uraloğlu, Türkiye genelinde yürütülecek yeni araç muayene hizmetlerine dair “Bugün imzalarımızı attığımız ihale sürecini tamamladık. Arazideki araç muayene istasyonlarının kurulumları başladı. 352 toplam araç muayene istasyonuyla, vatandaşımıza hizmet edeceğiz. Burada mümkün olduğu kadar insan faktörünü minimize edeceğiz. Araç ilk istasyona girerken plaka tanıma sistemiyle başlayıp sonrasında da oradaki sürücünün ve teknisyenin mümkün olduğu kadar sürecin içinde olmadığı, araç sahibinin olmadığı, tamamen otomasyon sistemiyle ve belli ekranlarda da aşamaları izlenebilen bir sistemi kuracağız. Bu sayede, olabilecek tartışmaları, soru işaretlerini de tamamen ortadan kaldıracağız” dedi.
KREDİ KARTI KOMİSYONU YÜKLENİCİYE GEÇTİ
Vatandaşların talep ettiği, zaman zaman da eleştirdiği kredi kartı komisyonuna değinen Uraloğlu, “Kredi kartlarından alınan komisyonlar, doğrudan buradaki araç sahibi veya şirket sahiplerine yükleniyordu. Biz ihaleye şart koyarak, bunun yüklenici tarafından üstlenilmesini sağladık. Ağustos 2027’de işletmeye girdiğimizde, artık kredi kartı problemi ya da kredi kartı komisyon problemi de ortadan kalkacak. En üst seviyede dünyada ne varsa, Türkiye’de de o olacak” diye konuştu.
‘TESİSLER TEKNOLOJİK GELİŞMELER TAKİP EDİLEREK YENİLENECEK’
Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Osman Boyraz da yeni dönemle istasyon sayısını 249’u sabit, 103’ü seyyar istasyon olmak üzere 352 noktaya çıkararak vatandaşların hizmete erişim kolaylığını en üst seviyeye yükselteceklerini dile getirdi.
Ülke genelinde her geçen gün hızla artış gösteren araç parkı ve trafik yoğunluğunu göz önünde bulundurarak, ihtiyaç duyulan noktalarda ilave muayene kanalları ve yeni sabit istasyonları hızlıca hayata geçireceklerini söyleyen Boyraz, “Tesislerimizi en son teknolojik gelişmeler ve dijital dönüşüm trendlerini takip ederek sürekli olarak yenileyeceğiz. Bu yenileme, yenilenme ve modernizasyon çalışmalarımızı, vatandaş odaklı hizmet anlayışımızla da güçlendireceğiz” dedi.
1 MİLYAR 720 MİLYON DOLARLIK İMTİYAZ BEDELİ
Özelleştirme İdaresi Başkanı Bekir Emre Haykır da 2025’te Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile yürüttükleri ihale sürecinin şeffaflık, rekabet ve kamu yararı ilkeleri doğrultusunda tamamlandığını söyledi.
Ulusal ve uluslararası yatırımcıların katılımıyla gerçekleştirilen rekabetçi bir süreç sonucunda, iki bölge için toplam 1 milyar 720 milyon dolarlık imtiyaz bedeline ulaşıldığını belirten Haykır, “Bugün itibarıyla yatırımcı şirket gerekli ödemeleri yapmış, teminatları idaremize sunmuştur. Büyüklüğü, finansman yapısı ve uluslararası yatırımcı ilgisiyle bu işlem son yıllarda yalnızca Türkiye’de değil, Avrupa’nın da en dikkat çekici, en büyük altyapı yatırımı ve imtiyaz projelerinden birisi olarak öne çıkmakta. Bu sonuç ülkemize duyulan uluslararası yatırımcı güveninin, ekonomimizin sağlam temellerinin, şeffaf, öngörülebilir yatırım ortamının en somut göstergelerinden birisidir” değerlendirmesinde bulundu.
YENİ DÖNEM AĞUSTOS 2027’DE BAŞLIYOR
Haykır, ihale sonucunda en yüksek teklifi veren MOİ Ortak Girişim Grubu tarafından kurulan TURKA Araç Muayene İstasyonları Yapım ve İşletim Anonim Şirketi’nin, imtiyaz sözleşmesinin tarafı olarak 15 Ağustos 2027’de başlayacak yeni dönemde araç muayene hizmetlerini yürütmek üzere gerekli yatırım ve hazırlıkları gerçekleştireceğini dile getirdi. Sözleşmelerin tüm hukuki süreçlerinin tamamlandığını, güçlü bir hukuki ve kurumsal zemine kavuştuğunun altını çizen Haykır, şunları kaydetti:
“Yeni dönemde hizmet kalitesini artıracak önemli iyileştirmeler ve yatırımlar hayata geçirilecek. Tüm bu yatırımlar kamu bütçesine ilave yük oluşturmaksızın, işletici şirket tarafından gerçekleştirilecek, ayrıca Karayolları Trafik Kanunu uyarınca muayene ücretlerinden alınan kamu payı hazineye aktarılmaya devam edecek. Böylelikle hizmet kalitesi, kamu yararı en yüksek düzeyde korunacak.”
TURKA İLE YENİ NESİL MUAYENE SİSTEMİ
TURKA Yönetim Kurulu Başkanı Halis Ezer ise tüm vatandaşları ilgilendiren yaklaşık 34 milyon araçlık park ve yılda 16 milyon muayene işlemiyle, trafik güvenliği açısından kilit bir konu ve stratejik bir kamu hizmeti için imzaların atıldığını söyledi.
Ezer, TÜRKA olarak uluslararası standartlara uygun sürdürülebilir, geleceğin mobilite ihtiyaçlarına yanıt veren bir araç muayene sistemi kurduklarını belirterek, “Hedefimiz, vatandaşlarımızın beklentilerini ve memnuniyetini merkeze alan hızlı, güvenilir ve şeffaf bir araç muayene sistemi oluşturmak. Yeni dönemi mühürleyen imzaları attığımız bugün finansman süreci de tamamlandı. Taahhüt ettiğimiz her istasyonu zamanında ve tam kapasiteyle teslim edeceğiz. 15 Ağustos 2027’de yeni nesil araç muayene sistemimizi vatandaşlarımızın hizmetine sunacağız” dedi.
Kaynak: AA
